Nước là nguồn gốc, là yếu tố quan trọng hàng đầu cho mọi sự sống tồn tại và phát triển. Nước đã được xác định là tài nguyên quan trọng thứ hai sau tài nguyên con người. Như Bác Hồ đã từng nói “Có đất, có nước mới hình thành Tổ quốc”. Thế nhưng tài nguyên quý giá này đang bị đe dọa nghiêm trọng cả về số lượng và chất lượng.

Bước vào Thế kỷ 21, với sự bùng nổ dân số và phát triển kinh tế - xã hội đã làm cho nhu cầu về nước ngày càng tăng nhanh. Theo tính toán của Liên Hợp Quốc, trong thế kỷ 20, dân số tăng lên 3 lần thì lượng nước khai thác để sử dụng tăng lên 7 lần. Hơn nữa do nạn tàn phá rừng và những diễn biến bất thường của thời tiết đã làm cho nguồn nước ngày càng trở lên khan hiếm. Hiện tượng El Nino đã gây hạn hán nghiêm trọng cho nhiều nước trên thế giới trong đó có Việt Nam. Chỉ tính riêng năm 1998, El Nino đã gây hạn hán gay gắt cho các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên và Nam Bộ với thiệt hại lên tới hơn 312 triệu USD. Đặc biệt, trong những năm gần đây, tình trạng hán hán xảy ra liên tiếp gây thiệt hại nặng nề cho sản xuất và ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của nhân dân. Hàng ngàn ha ruộng bị bỏ hoang, hàng ngàn nhà máy bị đình đốn sản xuất do thiếu nước phát điện. Hiện tại, trong năm nay chúng ta có thể phải đối mặt với tình trạng hán hán nặng nề mà biểu hiện đầu tiên là mực nước sông Hồng xuống mức thấp nhất trong 100 năm trở lại đây. Trước tình trạng này, ngay từ bây giờ chúng ta phải tìm cách tích nước, trữ nước, sử dụng nước hợp lý, tiết kiệm đồng thời, phải có kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng để giảm thiểu thiệt hại có thể xảy ra.Bên cạnh sự sụt giảm về số lượng, tình trạng ô nhiễm nguồn nước cũng đang hàng ngày, hàng giờ đe dọa đến đời sống của nhân dân. Cùng với sự bùng nổ dân số và sự tăng trưởng kinh tế – xã hội, đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao sẽ làm gia tăng nguồn gây ô nhiễm nước. Việc nhập cư vào các thành phố cũng là tác nhân gây ra ô nhiễm nguồn nước khi các khu đô thị phát triển trên các bờ sông không có dịch vụ nước thải và vệ sinh. Những loại nước thải này đều chưa qua xử lý hoặc xử lý chưa đạt tiêu chuẩn môi trường đã xả trực tiếp ra các sông ngòi, đặc biệt là ở các thành phố lớn đã biến những dòng sông thơ mộng thành những “dòng sông đen”. Theo số liệu khảo sát gần đây cho thấy hàm lượng của các chất gây ô nhiễm trong các sông của Hà Nội, Hải Phòng, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Huế, Đồng Nai đều cao hơn tiêu chuẩn cho phép nhiều lần. Cùng với nước thải sinh hoạt, nước thải công nghiệp cũng là nguồn gây ô nhiễm nguồn nước đặc biệt lớn. Theo thống kê chưa đầy đủ, hiện nay ở Việt Nam có khoảng trên 100 khu, cụm công nghiệp đã và đang được xây dựng nhưng rất ít khu công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn. Hàng triệu m3  nước thải từ công nghiệp xả ra môi trường mỗi ngày làm cho nguồn nước ngày càng bị ô nhiễm trầm trọng hơn. Như khu Gang thép Thái Nguyên nước thải đã biến nước sông cầu thành màu đen, mặt nước sủi bọt dài hàng chục cây số. Đặc biệt, nước thải của các nhà máy hóa chất, giấy ở Phú Thọ đang ngày đêm đe dọa tính mạng của hàng trăm người dân sống ở khu vực gần nhà máy. Hàng loạt ngôi “làng ung thư” đã xuất hiện trong thời gian gần đây là hệ quả của những nhà máy xả nước thải ra môi trường chưa qua xử lý. Thực tế đã chứng minh tỷ lệ tăng trưởng kinh tế tỷ lệ thuận với việc ô nhiễm nguồn nước, như ở lưu vực sông Nhuệ, Đáy, Đồng Nai… Song hành với những bước chuyển về kinh tế, cái giá phải trả là nguồn nước ngày càng bị ô nhiễm nặng nề.
Không những vậy, tình trạng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón hóa học cũng là một trong những nhân tố gây ra ô nhiễm nguồn nước. Theo số liệu thống kê, hiện nay Việt Nam có tới 70% dân số sống bằng nghề nông, hàng năm một lượng chất hóa học khổng lồ được sử dụng đã làm ô nhiễm nguồn nước quý giá của chúng ta.
Nước dưới đất là nguồn cung cấp nước rất quan trọng cho sinh hoạt, công nghiệp và nông nghiệp nhưng hiện nay nguồn nước này cũng đang bị đe dọa nghiêm trọng. Việc khai thác nước bừa bãi đã làm cho hiện tượng nhiễm mặn và nhiễm phèn xảy ra ở những vùng ven biển trở lên trầm trọng hơn. Thêm vào đó là tình trạng ô nhiễm Asen ở vùng đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long đang đe dọa đến cuộc sống của người dân. Để giảm thiểu tác hại của ô nhiễm Asen các nhà khoa học đã và đang tiến hành nghiên cứu để tìm ra những giải pháp tối ưu.
Mặc dù số lượng và chất lượng nước đang bị đe dọa nghiêm trọng như hiện nay nhưng tình trạng sử dụng nước lãng phí, khai thác nước tràn lan, bừa bãi vẫn còn xảy ra. Theo tính toán của các chuyên gia nếu chúng ta tiếp tục sử dụng nước lãng phí, gây ô nhiễm nguồn nước như hiện nay thì chỉ 20 năm nữa chúng ta sẽ rơi vào tình trạng thiếu nước nghiêm trọng.

Các tin khác: